najnowsze wiadomości prawne i notarialne

Akt Notarialny

Niektóre dokumenty wymagają formy  aktu notarialnego.

Co to jest akt notarialny?

Akt notarialny – to szczególny rodzaj dokumentu urzędowego mający na celu poświadczenie dokonania określonej czynności prawnej. Akt notarialny sporządza się wówczas gdy taka forma wynika z przepisów prawa lub z woli stron. Niedochowanie formy aktu notarialnego w sytuacji, gdy wymaga tego prawo, powoduje bezskuteczność czynności prawnej (np. sprzedaży nieruchomości) i jej nieważność (nieruchomość nie przejdzie na nabywcę).

Formy aktu notarialnego wymagają m.in.:

  • złożenie oświadczenia woli na piśmie przez osobę niemogącą czytać (art. 80 kc) - przepis ten został zniesiony ze względu na utrudnianie sporządzania umów przez osoby niewidome; przepis ten często bywał nadużywany i interpretowany opacznie, w związku z czym Związek Niewidomych wystąpił o jego nowelizację;
  • umowa zobowiązująca do przeniesienia własności nieruchomości i umowa przenosząca własność, która zostaje zawarta w celu wykonania istniejącego uprzednio zobowiązania do przeniesienia własności nieruchomości (art. 158 kc);
  • umowa o przedłużenie wieczystego użytkowania (art. 236 §3 kc);
  • umowa zobowiązująca do przeniesienia prawa wieczystego użytkowania i umowa przenosząca to prawo (art. 237 w zw. z art. 158 kc);
  • oświadczenie darczyńcy przy umowie darowizny (art. 890 §1 kc);
  • umowa o dział spadku, w skład którego wchodzi nieruchomość (art. 1037 §2 kc);
  • zrzeczenie się dziedziczenia przez przyszłego spadkobiercę ustawowego i uchylenie tego zrzeczenia (art. 1048 i 1050 kc);
  • umowa spółki komandytowej (art. 106 kodeksu spółek handlowych), statut spółki komandytowo-akcyjnej (art. 131 ksh), umowa spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (art. 157 §2 ksh), statut spółki akcyjnej (art. 301 §2 ksh);
  • umowa zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu[2];

W formie aktu notarialnego może, ale nie musi, być sporządzony testament (art. 950 kc).

Jeżeli ustawa zastrzega dla czynności prawnej formę aktu notarialnego, czynność dokonana bez zachowania tej formy jest nieważna (art. 73 §2 kc).

Sprawdź, do jakich czynności wymagane jest poświadczenie w formie aktu notarialnego.