Lista wszystkich aktualności

Uchwała SN: Wynagrodzenie notariusza z urzędu zawiera podatek VAT

26 czerwca 2014 r. Sąd Najwyższy w uchwale (sygn. akt III CZP 27/14) stwierdził, iż  wynagrodzenia notariusza wyznaczonego do dokonania czynności notarialnej z urzędu, na podstawie art. 6 § 4 zd. 2 w zw. z art. 6 § 3 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie (jedn. tekst: Dz. U. z 2014 r., poz. 164) nie podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju  czynności w ustawie z dnia  11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług ( jedn. tekst: Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.).

Wątpliwości w przedmiotowej sprawie dotyczyły wykładni art. 6 § 4, w zw. z art. 5 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 lutego 1991 roku - Prawo o notariacie (t.j. Dz.U. z 2008, Nr 189, poz. 1158 ze zm.).
Pierwszy z tych przepisów głosi, że za stronę zwolnioną od ponoszenia wynagrodzenia za dokonaną czynność notarialną wynagrodzenie ponosi Skarb Państwa. Wynagrodzenie przyznaje notariuszowi, na jego wniosek, sąd, który wyznaczył notariusza, na podstawie taksy, o której mowa w art. 5. Zgodnie natomiast z art. 5 § 1 ustawy notariuszowi za dokonanie czynności notarialnych przysługuje wynagrodzenie określone na podstawie umowy ze stronami czynności, nie wyższe niż maksymalne stawki taksy notarialnej właściwe dla danej czynności. Wedle wreszcie art. 5 § 3 Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw instytucji finansowych, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Notarialnej, określi, w drodze rozporządzenia, maksymalne stawki taksy notarialnej za czynności notarialne, o których mowa w § 1, oraz maksymalne kwoty, o które może być zwiększone wynagrodzenie za dokonanie czynności notarialnych poza kancelarią notarialną, mając na względzie wartość przedmiotu i rodzaj czynności notarialnej, stopień jej zawiłości, nakład pracy notariusza, czas przeznaczony na dokonanie czynności oraz interes społeczny gwarantujący należyty dostęp do czynności notarialnych w obrocie cywilnoprawnym, a także uwzględniając, że maksymalna stawka za czynność notarialną nie może przekroczyć sześciokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim roku, ogłaszanego do celów emerytalnych w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, stosowanego poczynając od drugiego kwartału każdego roku przez okres jednego roku.

Ustawa z dnia 14 lutego 1991 roku Prawo o notariacie nie zawiera, w szczególności w art. 6 § 4 i 5, w przeciwieństwie do ustawy o radcach prawnych i prawie o adwokaturze, postanowienia, że przyznawane przez sąd wynagrodzenie notariusza winno być powiększone o podatek od towarów i usług, określając jedynie – w § 4, że za stronę zwolnioną od ponoszenia wynagrodzenia za dokonaną czynność notarialną wynagrodzenie ponosi Skarb Państwa. Wynagrodzenie przyznaje notariuszowi, na jego wniosek, sąd, który wyznaczył notariusza, na podstawie taksy, o której mowa w art. 5.

W rozstrzygnięciu sprawy, Sąd Najwyższy przyjął, iż wynagrodzenie notariuszy działających z urzędu zawiera podatek VAT. Zatem notariusze działający z urzedu nie mogą żądać powiększenia przyznanego wynagrodzenia o VAT, tak jak od prywatnych klientów.

Uchwała SN z 26 czerwca 2014 r. sygn. akt III CZP 27/14

Źródło: Sąd Najwyższy.